TEMA Vakfı, 5 Haziran Dünya Çevre Günü kapsamında yaptığı açıklamada iklim krizinin yalnızca çevresel değil, aynı zamanda toplumsal adalet, yaşam hakkı ve ekonomik sürdürülebilirlik meselesi olduğuna dikkat çekti. Vakıf, fosil yakıtlardan çıkışın hızlandırılması, doğal varlıkların korunması ve adil geçiş politikalarının hayata geçirilmesi çağrısında bulundu.
TEMA Vakfı’ndan Dünya Çevre Günü Mesajı: İklim Krizi Artık Bir Gelecek Sorunu Değil
5 Haziran Dünya Çevre Günü kapsamında açıklama yapan TEMA Vakfı, iklim krizinin dünya genelinde etkilerini her geçen gün daha fazla hissettirdiğini belirterek, çevresel sorunların ötesine geçen kapsamlı bir dönüşüm ihtiyacına dikkat çekti. Birleşmiş Milletler Çevre Programı’nın (UNEP) bu yılki “#İklimİçinŞimdi” çağrısını destekleyen vakıf, karar vericileri bilim temelli ve adil politikaları hızla uygulamaya davet etti.
TEMA Vakfı tarafından yapılan değerlendirmede, iklim değişikliğinin artık yalnızca doğayı değil; insan sağlığını, tarımsal üretimi, su kaynaklarını, ekonomik istikrarı ve toplumsal eşitliği de doğrudan tehdit ettiği vurgulandı.
İklim Krizinin Bedelini En Az Sorumlu Olanlar Ödüyor
Vakfın açıklamasında, iklim krizinin yarattığı olumsuz sonuçlardan en çok etkilenen kesimlerin, sera gazı emisyonlarına en az katkıda bulunan topluluklar olduğuna dikkat çekildi.
Küresel ölçekte yaşanan kuraklıklar, seller, orman yangınları, aşırı sıcak hava dalgaları ve biyolojik çeşitlilik kayıpları milyonlarca insanın yaşamını doğrudan etkiliyor. Tarımsal üretimde yaşanan verim kayıpları, su kaynaklarındaki azalma ve iklim kaynaklı göç hareketleri, krizin sosyal boyutunu daha görünür hale getiriyor.
TEMA Vakfı, yayımlanan uluslararası raporların da iklim krizindeki eşitsizliği açık şekilde ortaya koyduğunu belirterek, dünyanın en zengin kesiminin emisyonların önemli bölümünden sorumlu olmasına rağmen, iklim felaketlerinin yükünü çoğunlukla düşük gelirli toplumların taşıdığına işaret etti.
Uzmanlara göre iklim değişikliğiyle mücadele yalnızca karbon emisyonlarını azaltmaya odaklanmamalı; aynı zamanda sosyal eşitsizlikleri azaltan ve kırılgan toplulukları koruyan politikalarla desteklenmeli.
Kömürden Çıkış İklim Mücadelesinin En Kritik Adımlarından Biri
TEMA Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Deniz Ataç, küresel sıcaklık artışının sınırlandırılabilmesi için fosil yakıt kullanımının azaltılmasının zorunlu olduğunu belirtti.
Enerji sektöründen kaynaklanan sera gazı emisyonlarında kömürün hâlâ en büyük paya sahip olduğuna dikkat çeken Ataç, kömürden çıkış sürecinin geciktirilmesinin iklim hedeflerine ulaşmayı zorlaştıracağını ifade etti.
Ataç, enerji dönüşümünün yalnızca kömürlü termik santrallerin kapatılmasıyla sınırlı kalmaması gerektiğini belirterek şu değerlendirmede bulundu:
“İklim krizine karşı mücadelede kömürden çıkış temel adımlardan biridir. Ancak bu süreç, yerel halkın ihtiyaçlarını gözeten, çalışanları koruyan ve bölgesel ekonomileri destekleyen adil geçiş politikalarıyla birlikte yürütülmelidir.”
Uzmanlar da enerji dönüşümünün sosyal boyutunun ihmal edilmesi halinde yeni ekonomik ve toplumsal sorunların ortaya çıkabileceği konusunda uyarılarda bulunuyor.
Doğal Alanlar Üzerindeki Baskı Artıyor
TEMA Vakfı açıklamasında, iklim değişikliğiyle mücadelede doğal ekosistemlerin korunmasının hayati öneme sahip olduğu vurgulandı.
Son yıllarda madencilik faaliyetlerinin genişlemesi, mevzuat değişiklikleri ve çeşitli yatırım projelerinin ormanlar, tarım arazileri ve su varlıkları üzerinde ciddi baskılar oluşturduğu belirtildi.
Vakfın değerlendirmesine göre, doğal alanların zarar görmesi yalnızca biyolojik çeşitliliği değil, aynı zamanda karbon yutaklarını ve su döngüsünü de olumsuz etkiliyor.
Karbon emisyonlarının dengelenmesinde önemli rol oynayan ormanların korunması, iklim değişikliğine karşı mücadelede kritik bir unsur olarak öne çıkıyor.
Akbelen Ormanı İklim Politikalarındaki Çelişkiyi Gözler Önüne Serdi
TEMA Vakfı, Muğla’nın Milas ilçesindeki Akbelen Ormanı çevresinde yaşanan gelişmeleri de değerlendirdi.
Kömürlü termik santrallere yakıt sağlamak amacıyla yürütülen madencilik faaliyetlerinin, iklim hedefleri ile fosil yakıt politikaları arasındaki çelişkiyi ortaya koyduğu ifade edildi.
Akbelen’de yaşanan süreç, enerji üretimi ile doğal varlıkların korunması arasındaki dengenin ne kadar hassas olduğunu bir kez daha gündeme taşıdı.
Çevre uzmanları, Türkiye’nin iklim hedeflerine ulaşabilmesi için enerji politikalarının doğa koruma ilkeleriyle uyumlu hale getirilmesi gerektiğini belirtiyor.
Türkiye’de Maden Ruhsatları Dikkat Çekici Boyutlara Ulaştı
TEMA Vakfı tarafından daha önce yayımlanan haritalama çalışmalarına göre Türkiye’de 29 ilde toprakların yaklaşık yüzde 67’si IV. Grup maden ruhsatları kapsamında bulunuyor.
Bu durumun özellikle ormanlar, tarım arazileri ve önemli doğa alanları üzerinde baskıyı artırdığı belirtiliyor.
Uzmanlar, plansız ve yoğun madencilik faaliyetlerinin uzun vadede su kaynaklarının azalmasına, tarımsal üretimin zarar görmesine ve ekosistem bütünlüğünün bozulmasına neden olabileceği uyarısında bulunuyor.
TEMA Vakfı ise doğal varlıkların korunmasının yalnızca çevresel değil, ekonomik ve toplumsal sürdürülebilirlik açısından da büyük önem taşıdığını vurguluyor.
COP31 Öncesi Türkiye’ye Çağrı
TEMA Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Deniz Ataç, yıl sonunda Türkiye’nin ev sahipliği yapacağı COP31 sürecinin iklim politikalarının yeniden değerlendirilmesi açısından önemli bir fırsat sunduğunu ifade etti.
Ataç, Türkiye’nin iklim krizine karşı daha güçlü ve somut adımlar atması gerektiğini belirterek, kömürden çıkış takviminin oluşturulması, adil geçiş mekanizmalarının güçlendirilmesi ve doğal varlıkları koruyan politikaların önceliklendirilmesi gerektiğini söyledi.
İklim krizinin yalnızca çevre meselesi olmadığını vurgulayan Ataç, yaşam hakkı, gıda güvenliği, su kaynakları ve ekonomik sürdürülebilirliğin de bu mücadelenin merkezinde yer aldığını ifade etti.
“İklim İçin Şimdi Harekete Geçilmeli”
TEMA Vakfı, Dünya Çevre Günü kapsamında yaptığı çağrıda, iklim krizine karşı mücadelede zaman kaybedilmemesi gerektiğini belirtti.
Vakıf, fosil yakıtlardan çıkışı hızlandıran, doğal alanları koruyan, yenilenebilir enerji yatırımlarını destekleyen ve toplumsal adaleti gözeten politikaların bir an önce hayata geçirilmesi gerektiğini vurguladı.
Uzmanlara göre iklim krizinin etkileri her geçen yıl daha görünür hale gelirken, alınacak kararlar yalnızca bugünün değil gelecek nesillerin yaşam koşullarını da belirleyecek.
TEMA Vakfı’nın Dünya Çevre Günü’nde yaptığı açıklama, iklim değişikliğiyle mücadelede doğa koruma, enerji dönüşümü ve sosyal adalet ekseninde bütüncül politikaların gerekliliğini bir kez daha gündeme taşıdı. Türkiye’nin önümüzdeki dönemde atacağı adımlar ise hem ulusal hem de küresel iklim hedefleri açısından kritik önem taşıyor.
Biliyorsun, Sorumlusun! TEMA Vakfı
