ANKARA – Türkiye’nin uzun yıllardır gündeminde yer alan terörle mücadelede yeni bir dönemin kapısını aralayabilecek “Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesi” başlıklı 12 maddelik çerçeve yasa teklifi, Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne (TBMM) sunulma aşamasına geldi. “Terörsüz Türkiye” hedefi doğrultusunda hazırlanan düzenleme, genel af içermemesi ve terör örgütü yöneticilerine herhangi bir özel statü tanımaması nedeniyle dikkat çekiyor.
Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) Genel Başkanı Devlet Bahçeli’nin ilk imzayı attığı teklifin, imza sürecinin tamamlanmasının ardından TBMM Başkanlığı’na sunulması bekleniyor. Meclis takvimine göre teklifin önce Adalet Komisyonu’nda görüşülmesi, ardından Genel Kurul gündemine taşınarak yasalaşma sürecinin tamamlanması hedefleniyor.
Devlet Bahçeli’den İlk İmza
Yasa teklifine MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli’nin yanı sıra Feti Yıldız, Celal Adan, Erkan Akçay ve Filiz Kılıç da imza attı.
MHP tarafından yapılan açıklamada düzenleme, “milletimizin huzuru, birliği ve geleceği adına atılan tarihi bir adım” olarak nitelendirildi.
Siyasi kulislerde, teklifin AK Parti, MHP ve DEM Parti’nin ortak imzasıyla TBMM Başkanlığı’na sunulmasının planlandığı ifade ediliyor.
Teklif Genel Af Niteliği Taşımıyor
Hazırlanan düzenlemenin en dikkat çeken yönlerinden biri, kamuoyunda zaman zaman gündeme gelen iddiaların aksine genel af niteliği taşımaması oldu.
Teklif kapsamında;
- Genel af uygulanmayacak.
- Terör örgütü liderine herhangi bir hukuki statü tanınmayacak.
- Ağırlaştırılmış müebbet ve müebbet hapis cezalarının önemli bir bölümü kapsam dışında bırakılacak.
- Başvurular belirli süre şartına bağlanacak.
Bu yönüyle düzenlemenin, yalnızca belirlenen yasal şartları sağlayan kişiler için sınırlı hukuki imkanlar öngördüğü belirtiliyor.
PKK Mensupları İçin 6 Aylık Başvuru Şartı
Teklifte yer alan düzenlemeye göre yasal imkanlardan yararlanmak isteyen PKK mensuplarının 6 ay içerisinde başvuruda bulunması gerekecek.
Belirlenen süre içerisinde başvuru yapılmaması halinde teklif kapsamında sunulan haklardan yararlanılamayacağı ifade ediliyor.
Bu düzenlemenin, sürecin belirli bir takvim içerisinde tamamlanmasını amaçladığı değerlendiriliyor.
2005 Öncesindeki Ağır Suçlar Kapsam Dışında
Teklifte en önemli maddelerden biri de kapsam dışında bırakılan suçlar oldu.
Buna göre;
- 2005 yılı öncesinde işlenen,
- Ağırlaştırılmış müebbet,
- Müebbet hapis cezası gerektiren suçlar
teklif kapsamına alınmıyor.
Bu suçlar açısından mevcut infaz hükümlerinin uygulanmaya devam edeceği belirtiliyor.
Cezalarda Erteleme ve Şartlı Düşme Formülü
Teklifte dikkat çeken bir diğer başlık ise bazı suçlar bakımından uygulanması öngörülen erteleme sistemi oldu.
Buna göre;
15 yılın altındaki cezalar için:
- 5 yıllık erteleme süresi uygulanacak.
15 yılın üzerindeki cezalar için ise:
- 10 yıllık erteleme süresi öngörülüyor.
Erteleme süresinin herhangi bir ihlal yaşanmadan tamamlanması halinde cezanın düşmesi yönünde düzenleme yapılması planlanıyor.
Cevdet Yılmaz Başkanlığında Üst Kurul Kurulacak
Teklif yasalaştığı takdirde sürecin koordinasyonu amacıyla yeni bir üst kurul oluşturulacak.
Kurul;
- Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz başkanlığında çalışacak.
- İlgili bakanlar kurulda yer alacak.
- Silah bırakma süreci takip edilecek.
- Örgütün fesih aşamaları izlenecek.
- Kamu kurumları arasındaki koordinasyon sağlanacak.
Kurulun süreci merkezi olarak yönetmesi hedefleniyor.
TBMM Bünyesinde İzleme ve İrtibat Kurulu Oluşturulacak
Düzenlemenin önemli başlıklarından biri de Meclis bünyesinde oluşturulması planlanan yeni yapı oldu.
Teklife göre TBMM çatısı altında;
- Tüm siyasi partilerin temsil edileceği,
- Süreci denetleyecek,
- Şeffaflığı sağlayacak,
- Gelişmeleri raporlayacak
bir İzleme ve İrtibat Kurulu kurulacak.
Kurulun, sürecin demokratik denetim mekanizmaları içerisinde yürütülmesine katkı sağlaması amaçlanıyor.
Meclis Takvimi Yoğun
TBMM çalışma takvimine göre teklifin ilk olarak Adalet Komisyonu’nda ele alınması planlanıyor.
Komisyondaki görüşmelerin ardından düzenleme Genel Kurul gündemine taşınacak.
Teklifin Meclis’teki görüşmeleri sırasında siyasi partilerin önerileri doğrultusunda bazı maddelerde değişiklik yapılabileceği değerlendiriliyor.
Kamuoyunun Yakından Takip Ettiği Düzenleme
“Terörsüz Türkiye” hedefi doğrultusunda hazırlanan düzenleme, güvenlik politikaları, hukuk sistemi ve toplumsal bütünleşme açısından son dönemin en önemli yasa tekliflerinden biri olarak değerlendiriliyor.
Teklifin yasama sürecinde yapılacak görüşmeler, komisyonda gerçekleştirilecek değerlendirmeler ve Genel Kurul’da alınacak kararlar, düzenlemenin nihai şeklini belirleyecek.
Sürecin TBMM’deki yasama aşamalarının tamamlanmasının ardından teklifin yürürlüğe girip girmeyeceği ve uygulama esasları, Resmî Gazete’de yayımlanacak nihai metinle netlik kazanacak.
